در صدودهمین نشست شورای گفتوگو چه گذشت؟
اعضای شورای گفتوگوی دولت و بخش خصوصی ۱۵ روز به وزارت نیرو مهلت دادند تا لایحه ایجاد نهاد مستقل تنظیمگر صنعت برق را اصلاح و برای تصویب در مجلس اقدام نمایند.
صدودهمین نشست شورای گفتوگو به بررسی چالشهای صنعت برق در بخشهای مختلف اقتصاد اختصاص داشت و بر اساس تصویب اعضا قرار شد وزارت نیرو ظرف ۱۵ روز آینده اصلاحات مدنظر خود را با مشورت بخش خصوصی روی لایحه نهاد مستقل تنظیمگر صنعت برق اعمال کند در غیر این صورت وزارت اقتصاد، متن پیشنهادی خود را پس از اصلاحات لازم، در قالب لایحه برای تصویب در اختیار نمایندگان مجلس قرار میدهد.
این جلسه سه مصوبه دیگر هم داشت؛ مقرر شد درباره چگونگی امکان تهاتر نفت، کمیتهای در اتاق با حضور اعضای مسئول تشکیل شود و به جمعبندی رسیده و پیشنهادهای خود را در اختیار دبیرخانه شورای گفتوگو قرار دهند. درباره تهاتر بدهی نیروگاهها به صندوق توسعه ملی نیز با کمک همین کمیته، راهکارها مشخص خواهد شد تا به کمک آن قراردادها و تعهدات موجود پاسخ داده شوند.
با توجه به این مسئله که ما به ازای تأخیر در تأمین برق واحدهای تولیدی در اقتصاد هزینهای پرداخت میشود که از جیب بخش خصوصی میرود، لازم است این اعداد و ارقام بهصورت کمی محاسبه شده و منتشر شوند. در ادامه درباره اجرایی شدن ماده ۲۵ قانون بهبود مستمر محیط کسبوکار و درواقع جبران خسارت واحدها ناشی از قطعی برق نیز قرار شد دبیرخانه شورای گفتوگو به کمک وزارت اقتصاد بررسیهای لازم را انجام داده و به نتیجه برسند تا این بند قانونی هم بهدرستی اجرا شود.
طبق مصوبه این نشست سه موضوع مطرح شده باید تا پایان تیرماه تعیین تکلیف شوند.
انتقاد رئیس اتاق ایران از عدم حضور منظم برخی از اعضای شورای گفتوگو در جلسات
دراینبین عدم مشارکت مستمر و منظم تعدادی از اعضای شورای گفتوگو که به نمایندگی از دولت باید در جلسات حضور داشته باشند از سوی غلامحسین شافعی، رئیس اتاق ایران مورد انتقاد قرار گرفت.
او با بیان اینکه طبق برنامهریزی قرار بود متناسب با وضعیت صنعت برق و دستور این نشست که به چالشهای این حوزه مربوط میشد، وزیر نیرو نیز حضور پیدا میکرد، گفت: متأسفانه ایشان به دلیل همزمانی نشست شورا با جلسه دیگری، نتوانستند در شورای گفتوگو حضور پیدا کنند.
شافعی همچنین به دیدار اعضای هیات رئیسه با رئیسجمهور و تأکید بر اجرای قانون مصوب مجلس مبنی بر حضور منظم اعضای شورای گفتوگو در این جلسه، اشاره کرد و گفت: اعضای شورا از طرف دولت در جلسات مشارکت فعالی ندارند و این موضوع مورد انتقاد بخش خصوصی است.
شافعی در ادامه به موضوع جلسه که رسیدگی به چالشهای صنعت برق بود، اشاره کرد و افزود: متأسفانه هرسال با شرایط سختتری در این حوزه مواجه و هرسال شاهد تکرار مشکلات هستیم. بخش خصوصی برای مقابله با این مشکلات راهحل دارد و بهصورت مکتوب هم موضوعات را در اختیار دولت قرار داده است؛ اما تاکنون موردتوجه قرار نگرفتهاند.
تشریح مشکلات و چالشهای صنعت برق
در ادامه محسن عامری، رئیس مرکز بهبود کسبوکار اتاق ایران به سوابق مصوبات قبلی جلسات شورای گفتوگو در بخش صنعت برق اشاره کرد. بر اساس اظهارات او در صدوچهارمین، صدوپنجمین و صدونهمین جلسات شورا این مسئله بررسی شد هرچند مصوبات هیچیک از این جلسات تاکنون اجرایی نشدهاند.
در ادامه مشکلات مربوط به بخش تولیدکنندگان، مصرفکنندگان، سازندگان و پیمانکاران فعال در صنعت برق و سطح کلان این صنعت موردتوجه قرار گرفت. رئیس مرکز بهبود کسبوکار اتاق ایران دراینباره گفت: بدهی انباشته ارزی سرمایهگذاران نیروگاهی به صندوق توسعه و مشکلات متعدد تولیدکنندگان برق تجدیدپذیر در دریافت مطالبات خود دو مسئلهای هستند که تولیدکنندگان برق با آن دست به گریباناند. از طرفی مصرفکنندگان برق نسبت به امنیت عرضه برق نگراناند، روبرو شدن با خاموشیهای متعدد و بدون برنامهریزی متناسب با صنایع علیرغم مشخص شدن اولویت خاموشی در مفاد ماده ۲۵ قانون بهبود مستمر محیط کسبوکار، عدماصلاح و تنظیم قراردادهای شرکتهای توزیع برق با واحدهای تولیدی طبق مفاد ماده ۲۵ قانون بهبود مستمر محیط کسبوکار و آییننامه اجرایی آن و مسئولیت حراست و جلوگیری از سرقت تجهیزات منصوبه و لوازم اندازهگیری در داخل پست بر عهده مصرفکننده برق علیرغم مالکیت ایشان بر این تجهیزات و لوازم از دیگر مشکلاتی هستند که مصرفکنندگان با آنها مواجهاند.
بر اساس اظهارات عامری عدم ایجاد نهاد تنظیمگر بخش برق علیرغم وجود مصوبات و قوانین مربوطه مهمترین مسئلهای است که در سطح کلان، وجود دارد و مشکلات بسیاری را ایجاد میکند.
او تصریح کرد: سازندگان و پیمانکاران فعال در صنعت برق نیز از تأخیرهای طولانی در پرداخت مطالبات بخش خصوصی پس از اجرای تعهدات و بدون جبران خسارت دیرکرد، کاهش سرمایهگذاری در صنعت برق و افت ظرفیت تولیدی فعالان اقتصادی و نظام قراردادی یکطرفه و تحمیل ریسکهای ناشی از تغییر قیمت مواد اولیه و تجهیزات به پیمانکاران و تولیدکنندگان تجهیزات گلهمندند.
رئیس مرکز بهبود کسبوکار در ادامه به اهمیت صنعت برق در برنامه ششم توسعه و ماده ۶ قانون حمایت از صنعت برق کشور اشاره و تأکید کرد: متأسفانه تا به امروز ردیف بودجهای برای جبران مابهالتفاوت قیمت فروش تکلیفی برق در نظر گرفته نشده، از ۲۵ هزار مگاوات افزایش توان در طول برنامه تنها نیمی از آن قابل تحقق است و تنها ۱۵ تا ۲۰ درصد از اهداف مدنظر برنامه درباره افزایش ظرفیت انرژیهای تجدیدپذیر تحقق یافته است.
عامری پیشنهادهای دبیرخانه شورای گفتوگو برای اصلاح صنعت برق کشور را در دو بخش کوتاهمدت و بلندمدت موردتوجه قرار داد.
بر اساس اظهارات او لازم است در کوتاهمدت برای جبران هزینه تمامشده برق، متوسط قیمت فروش برق با شیب تدریجی سالیانه افزایش پیدا کند، از منابع مالی دولت برای تأمین مالی پروژههای اولویتدار و استراتژیک صنعت برق اقدام شود، در مورد کنترل مصرف و تقاضا بهویژه در زمان پیک مصرف و کاهش تلفات به ظرفیتهای موجود در قوانین بهینهسازی توجه شود و بدهیهای دولت به بخش خصوصی با نرخ مناسب و منصفانه تنزل پیدا کند، دستورالعملهای مناسب برای اصلاح قراردادهای جاری ابلاغ شود و هزینههای یکجانبه بر پیمانکاران تحمیل نشود.
او برای بلندمدت نیز فعال شدن شورای عالی انرژی با حضور نماینده بخش خصوصی و اصلاح نظام حکمرانی انرژی را در کنار تهیه ابزار مالی مناسب برای پوشش ریسک سرمایهگذاری در صنعت برق، رفع مشکل تسهیلات گیرندگان ارزی نیروگاهی از صندوق توسعه ملی از طریق تعیین منابع لازم در بودجههای سنواتی برای پرداخت مابهالتفاوت نرخ ارز برای این تسهیلات گیرندگان یا سایر روشهای پرداخت که بهاتفاق دو طرف باشد، جلوگیری از ایجاد بدهیهای بدون سررسید در نظام قراردادی با فعالان صنعت برق و درنهایت حمایت از حضور بخش خصوصی در تجارت برق را پیشنهاد داد.
به باور رئیس مرکز بهبود کسبوکار اتاق ایران لازم است در بخش تولید رفع مشکل بدهی ارزی سرمایهگذاران نیروگاهی به صندوق توسعه ملی، در بخش مصرفکنندگان، خروج صنایع از اولویت خاموشی و در مواقع اضطرار انجام خاموشی برنامهریزی شده با صنایع، اصلاح و تنظیم قراردادهای شرکتهای توزیع برق با واحدهای تولیدی با لحاظ مفاد ماده ۲۵ قانون بهبود مستمر محیط کسبوکار و آییننامه اجرایی آن و در بخش مدیریت کلان صنعت، تسریع در ایجاد نهاد تنظیمگر بخش برق را در اولویت برنامهها قرار دهیم.
باید در اجرای قوانین مصممتر باشیم
حمیدرضا حاجیبابایی، نماینده مجلس و عضو شورای گفتوگو با بیان این مطلب که اگر پیشبینیهای موردتوجه در قانون برنامه ششم توسعه و دیگر مصوبات قانونی، اجرا میشد، صنعت برق با شرایط موجود روبهرو نمیشد، گفت: سؤال این است که چرا قانون به اجرا نرسیده است؟ در قانون حتی پیشبینی شده که درباره قطعی برقها چگونه تصمیم گرفته شود. بنابراین مجلس آمادگی کافی برای مقابله با شرایط را دارد فقط باید سعی شود در اجرا مصممتر عمل کنیم.
خسارتهای ناشی از قطع برق به تولید باید پرداخت شود
شمسالدین حسینی، رئیس کمیسیون جهش تولید مجلس و عضو شورای گفتوگو با نگاه به سفرهای استانی خود و بازدید از واحدهای تولیدی که بهاجبار با یک روز خاموشی مواجه هستند، شرایط حاکم بر تولید را نگرانکننده توصیف کرد و گفت: باید برای جبران خسارتی که به دلیل قطع برق بر تولید مترتب میشود، فکری کرد.
بر اساس اظهارات او نهاد دولت در پرداخت بدهی خود به بنگاههای تولیدکننده برق کوتاهی کرده و باید برای این مسئله چارهای بیندیشد. اگر بنگاهها نتوانستند مطالبات خود به صندوق توسعه ملی را بپردازند به این دلیل است که مطالباتشان از طرف دولت پرداخت نشده است.
نهاد تنظیمگر مستقل در صنعت برق سریعاً تشکیل شود
در ادامه احسان خاندوزی، وزیر اقتصاد و رئیس شورای گفتوگو، به اهمیت تعیین یک نهاد تنظیمگر مستقل در حوزه صنعت برق اشاره و تأکید کرد: در این رابطه لایحهای تهیه شده بود که متأسفانه از طرف وزارت نیرو از مجلس پس گرفته شد تا روی آن بازنگری شود. وزارت اقتصاد با استرداد لایحه نهاد مستقل تنظیمگر صنعت برق مخالف بود و عقیده داشت با اعمال برخی اصلاحات، این لایحه قابلیت تصویب و اجرا را دارد.
به اعتقاد او بخش زیادی از مشکلات ناشی از نبود نهاد تنظیمگری است که بتواند بهصورت مستقل تصمیمگیری کند و از طرفی نتیجه قیمتگذاریها را در بیانگیزگی بخش خصوصی در سطح سرمایهگذاری شاهد هستیم.
اختلافنظرها درباره محل دبیرخانه نهاد تنظیمگر صنعت برق مدیریت شود
آرش نجفی، رئیس کمیسیون انرژی اتاق ایران نیز درباره ایجاد نهاد تنظیمگر و لایحهای که به همین منظور تهیه شد، گفت: همه آنچه لازم بود را دنبال کردیم و تنها اختلافنظر موجود درباره این نهاد در شش سال پیش به محل دبیرخانه آن مربوط بود. وزارت نیرو تأکید دارد که دبیرخانه این نهاد تنظیمگر در وزارتخانه باشد که ازنظر بخش خصوصی منطقی نیست.
این فعال اقتصادی با تأکید بر اهمیت فعال شدن شورای عالی انرژی پیشنهاد داد: با توجه به اجرایی نشدن ماه ۱۲ قانون تولید رفع موانع تولید رقابتپذیر که ناشی از شیوه نامناسب اتخاذ شده در قانون درباره استفاده از منابع حاصل از صرفهجویی و سرمایهگذاری از این طریق است، میتوان از اوراق سلف انرژی استفاده کرد. جزئیات این طرح آماده است و میتوانیم آن را در اختیار دولت و نمایندگان مجلس قرار دهیم.
پیام باقری رئیس هیئت مدیره سندیکای صنعت برق هم در مورد موضوع خاموشی ها گفت، کانون های مصرف یاید در نظر گرفته شود و سهم هر بخش اقتصاد از مصرف برق مشخص است ما باید روی ارتقا بهره وری در مصرف برق کار کنیم و مصرف انرژی باید به بخش مولد کشور سوق پیدا کند. با توجه به اینکه قوانین متعددی در حمایت از صنعت برق داریم اما در اجرای آن ها با مشکل مواجه ایم که از مجلس محترم خواهش داریم که بعد نظارت خود بر اجرای این قوانین را تقویت نماید.
بدهی ارزی تولیدکنندگان برق
وحدتی رئیس هیئت مدیره سندیکای تولید کنندگان برق با بیان اینکه در سال های 92-93 وقتی نیروگاه ها درخواست استفاده از منابع صندوق توسعه ملی را داشتند به علت اینکه با قیمت های دستوری و ریالی اقدام به فروش برق به شبکه میکردند صندوق از اعطای وام به ایشان خودداری کرد تا اینکه دولت در مصوبه ای در سال 1400 اعلام کرد بانک مرکزی موظف است که به پروژه های سرمایه گذاری حوزه تولید برق و برخی پروژه های راهسازی که درآمد ریالی دارند و مشمول نرخ گذاری می شوند برای بازپرداخت تسهیلات ارزی خود، مبنای محاسبه نرخ ارز، نرخ ارز رسمی باشد و صندوق هم با توجه به این مصوبه اقدام به اعطای تسهیلات نمود. اما بعد از رشد نرخ ارز در سال 1397 بانک مرکزی از اجرای مصوبه مذکور سرباز زد و از طرفی هم مطالبات این شرکت ها از سوی وزارت نیرو به موقع پرداخت نشد و این دو عامل باعث شد که سرمایه گذاران امکان باز پرداخت اقساط تسهیلات ارزی خود را نداشته باشند. اگر این موصبه اجرا شود بخش مهمی از مشکلات سرمایه گذاران رفع خواهد شد.
مشکلات تجدید پذیرها
داوود مددی رئیس هیئت مدیره سندیکای تولید کنندگان برق اجرای بند ی قانون بودجه سال 1400 را از مهمترین خواسته های تولیدکنندگان برق تجدید پذیر دانست که این شرکت های میتوانند با دریافت حواله سوخت صرفه جویی شده بخشی از مطالبات خود را تسویه کنند در حالی که پس از برجام از مهمترین سرمایه گذاران خارجی در کشور فعالین صنعت تجدید پذیر بودند اما با بدقولی های دولت در پرداخت مطالبات این شرکت ها بخش مهمی از این سرمایه گذاری ها متوقف شده است.
مشکلات پیمانکاران و سازندگان تجهیزات
اسدی معاون پژوهشی سندیکای صنعت برق هم در ارائه خود به مشکلات پیمانکاران صنعت برق و تولید کنندگان برق پرداخت . اسدی با بیان اینکه بخشی از مشکلات پیمانکارن و سازندگان تجهیزات برق ناشی از ضعف های پیمان ها و عدم امکان تعدیل بیش از 25 درصدی در پیمان می باشد. درحالی که کشور با رشد ها ارزی مختلفی روبرو بودهاست سقف 25 درصدی پیمان مانع ادامه فعالیت بخش مهمی از سازندگان تجهیزات است و مشکلات متعددی برای ایشان ایجاد کرده است. همچین شرکت های کوچک صنعت برق که از توانایی مالی زیادی برخوردار نیستند با عدم دریافت مطالبات خود یا تاخیر در آن با مشکلات بسیار زیادی روبرو خواهند شد این شرکت ها که در حال حاضر حدود 5000 میلیارد تومان مطالبات دارند با دریافت این مبلغ بخشی از مشکلات آن ها در سال جاری رفع خواهد شد. برای رفع مشکلات تولید برق با توجه به اینکه در بورس کالای فعلی تمامی فروشندگان کالا بر اساس تغییرات نرخ ارز و نرخ های جهانی اقدام به تغییر قیمت کالای مورد عرضه خود می نمایند اگر شرایط فروش برق به گونه ای باشد که تولید کنندگان برق نیز در بورس انرژی بتوانند برق خود را با توجه به نرخ ارز به فروش برسانند بخش مهمی از مشکلات تولیدکنندگان در دریافت مطالبات خود رفع خواهد شد.
وضعیت خاموشی ها در 1401
رجبی مشهدی سخنگوی صنعت برق کشور با بیان کسری 10-15 هزار مگاواتی تراز برق اعلام کرد با توجه به وضعیت تولید برق ناچار به توزیع خاموشی ها در برخی صنایع انرژی بر هستیم و با برنامه ریزی برای تولید 35 هزار مگاوات برق در سالهای آتی درصدد رفع این ناترازی هستیم که ازین مقدار حدود 10 هزار مگاوات را خود صنایع انرژی بر ایجاد خواهند کرد. در مورد بهینه سازی مصرف و اصلاح قیمت ها ما توانستیم با پلکانی شدن قیمت برق برای مشترکین پر مصرف، تا حدود 25 درصد کاهش در مصرف این بخش را شاهد بودیم
تجدید پذیرها و برنامه ارتقا تولید
کمانی رئیس سازمان انرژی های تجدیدپذیر و بهره وری انرژی برق گفت 10000 مگاوات برنامه تولید برق تجدید پذیر داریم که 4000 مگاوات خورشیدی و 3000 مگاوات باید و 3000 هم نیروگاه های خود تامین صنایع انرژی بر میباشد. در مورد بهینه سازی هم با توجه به اینکه کولرهای آبی و گازی سهم زیادی در مصرف برق تابستان دارند با برنامه ریزی در مورد ارتقا بهره وری موتور کولرها با استفاده از ظرفیت های دانش بنیان ها می تواند با سرمایه گذاری نصف مبلغ مورد نیاز برای تولید برق حدود 10 هزار مگاوات کاهش مصرف ایجاد کرد.
مشکلی در تأمین برق صنایع سیمان نداریم
مهدی نیازی، معاون وزارت صنعت، معدن و تجارت از برنامهریزی برای مدیریت مصرف انرژی در ابتدای سال با همکاری وزارت نیرو خبر داد و گفت: درباره برخی اظهارنظرها مبنی بر مشکلات موجود در روند تولید سیمان، اطلاعرسانی لازم دراینباره با کلیه صنایع شده بود. تولید واحدهای سیمان را در ساعات شب بدون محدودیت داریم و تنها محدودیت در تأمین انرژی موردنیاز به ساعات روز برمیگردد و ازنظر مدیریت و تنظیم بازار سیمان مشکلی نخواهیم داشت.
حوزه انرژی کشور به نقشه راه جامع و کاملی نیاز دارد
محمدجواد عسگری، رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس میزان تولید و مصرف برق در کشور را موردتوجه قرار داد و ترسیم نقشه راه در این حوزه برای تدوین برنامه هفتم توسعه را ضروری خواند و گفت: تولید نیروگاههای برقآبی به دلیل نبود آب کافی پشت سدها دچار چالش شده است. باید برای این بخش فکری کرد. از طرفی امنیت سرمایهگذاری در صنعت برق دچار خدشه شده و با بروکراسی اداری موجود، شرایط سختتر و پیچیدهتر شده است.
او از بیبرنامگی در این بخش انتقاد کرد و ادامه داد: امنیت غذایی، بحث بسیار مهم و اساسی است. در حال حاضر به دلیل تنشهای منطقهای و جنگ روسیه و اوکراین، امنیت غذایی غیرقابل پیشبینی شده و نگرانیها نسبت به قحطی جهانی افزایش پیدا کرده است. متأسفانه در حال حاضر تنشهای حوزه انرژی، صنایع و تولید مواد غذایی را تهدید میکند.
عسگری اعلام آمادگی کرد: با همیاری وزارت نیرو و وزارت کشاورزی به همت اتاق ایران و اتاق تعاون، جلسهای در کمیسیون کشاورزی مجلس برگزار و نقشه راهی برای آینده تدوین شود.
تأمین امنیت سرمایهگذاری برای تولید انواع انرژی موضوعی بود که به جد از سوی رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس موردتوجه قرار گرفت.
گفتاردرمانی صرف راهکار مناسبی برای شرایط امروز صنعت برق نیست
سعید عمرانی، معاون دادستان کل کشور، از عدم حضور وزیر نیرو در این جلسه انتقاد کرد و گفتاردرمانی در شرایط کنونی را ناکافی دانست و با نگاهی به دغدغههای تولیدکنندگان از رئیس شورای گفتوگو خواست که متناسب با وضعیت، راهکار مناسبی اتخاذ و اجرایی کند.
به اعتقاد او این مسائل از گذشته وجود داشته و راهکارها هم از همان زمان توسط تشکلها تصریح شده؛ اما به هر دلیل به اجرا نرسیدند. حال انتظار میرود به کمک همین بخش خصوصی که پایکار است، مشکلات را برطرف کرد.
تأمین مالی از طریق ماده ۱۲ قانون رفع موانع تولید در دستور کار است
محسن بختیار، معاون وزارت نیرو به تأمین مالی برای ایجاد ظرفیتهای جدید تولید برق اشاره کرد و گفت: با کمک صندوق توسعه ملی از سال ۹۱ بخشی از تأمین مای موردنیاز انجام شده اما مدتی است که استفاده از این ظرفیت امکانپذیر نیست. ظرفیت دیگر برای تأمین مالی این بخش، ماده ۱۲ قانون رفع موانع تولید است که تاکنون کمتر مورد استفاده قرار گرفته است. البته بهتازگی مصوب کردیم به کمک همین مادهقانونی بخشی از نیاز صنعت به برق تأمین شود.
به اعتقاد او فعال کردن بورس انرژی و ایجاد ارتباط بین تولیدکننده و مصرفکننده راهحل دیگری است که قابلیت استفاده دارد.
معاون وزارت نیرو تأکید کرد: درباره نهاد تنظیمگر هم وزارت نیرو پیشقدم شد و لایحهای دراینباره تهیه و به مجلس ارسال کرد. البته وزارت نیرو در دولت جدید لایحه را پس گرفت تا اصلاحاتی روی آن اعمال و مجدد به مجلس تقدیم کند.
درنهایت خاندوزی در جمعبندی این نشست گفت: برای نهایی کردن لایحه نهاد مستقل تنظیمگر صنعت برق به وزارت نیرو ۱۵ روز مهلت داده میشود تا اصلاحات موردنظر خود را اعمال کند، در غیر این صورت وزارت اقتصاد وارد عمل میشود.
او ادامه داد: درباره امکان تهاتر نفت با بدهیهای دولت به تولیدکنندگان نیز لازم است کمیتهای تشکیل شود و دراینباره به جمعبندی برسند و پیشنهاد نهایی خود را به دبیرخانه شورای گفتوگو ارسال کنند. درباره تهاتر بدهی نیروگاهها به صندوق توسعه ملی نیز به کمک همین کمیته، راهکاری تهیه شود تا قراردادها و تعهدات پاسخ داده شوند. از سویی درباره جبران خسارت واحدها ناشی از قطعی برق نیز باید دبیرخانه به کمک وزارت اقتصاد در راستای اجرایی شدن ماده ۲۵ قانون بهبود مستمر محیط کسبوکار به نتیجه برسد. فراموش نکنیم که ما به ازای تأخیر در تأمین برق برای اقتصاد هزینهای دارد که از جیب بخش خصوصی میرود؛ این ارقام و اعداد باید مشخص، اعلام و جبران شوند.
وزیر اقتصاد تأکید کرد هر سه موضوع مطرح شده باید تا پایان تیرماه تعیین تکلیف شوند.
سید امیرحسین علوی – عضو هیأت مدیره صنوف آلاینده با بیان اینکه از ابتدا در این خصوص به ویژه برای تحویل زمین مشکل داشتیم افزود: تحویل زمین برای انتقال صنوف آلاینده در سالهای مختلف از سال 97 تاکنون در چند بخش توسط شهرداری و راه و شهرسازی تحویل داده شد که این مهم در پیشرفت و انتقال صنوف تاثیر منفی گذاشته است. وی بیان کرد: برخی از مجموعه های خدمترسان در این حوزه نیز به دلیل نبود بودجه به تعهدات خود عمل نکردند که این امر در روند پیشرفت پروژه خلل ایجاد کرد.
علیرضا اربابی – نماینده اتاق اصناف استان هم گفت: بحث صنوف آلاینده 16 سالی است که شروع شده اما برخی از زمینها که توسط شهرداری به مزایده گذاشته شده بود با مشکل مواجه و افرادی ادعای مالکیت کردند که با توجه به روند طولانی دادگاه از یک طرف و آماده نبودن زیرساختهایی مانند آب، برق و گاز و … از طرف دیگر اجرای این طرح با تاخیر مواجه شد. نماینده اتاق اصناف استان اظهار داشت: اتاق اصناف فقط حامی و پیگیر این پروژه است و رفع مشکلات توسط هیات مدیره صنوف آلاینده پیگیری می شود و این شرکت تعاونی پای کار است و چندین جلسه برای رفع اختلافات برگزار شده است.
حمیدرضا یوسفی – مسئول اتحادیه تراشکاران و ریخته گران بیرجند هم گفت: شرکت تعاونی صنوف آلاینده حدود 15 سال است که این موضوع را در سطح شهرستان دنبال میکند. یوسفی افزود تا به امروز درگیر یک سری مسائل شدهایم که در چهار سال اخیر 100 جلسه برگزار ولی اقدام مؤثری انجام نشده است. حمیدرضا یوسفی با بیان اینکه یکی از وظایف مهم شهرداریها ساماندهی صنوف آلاینده است افزود: اصناف در قالب شرکت تعاونی مسئولیت را بر عهده گرفتهاند و انتظار ما این است که شهرداری در کنار ما باشند تا با پول مردم زودتر این مهم انجام شود. وی بیان کرد: شهرداری زمین اصناف آلاینده را مشخص کرد و مزایده برگزار شد اما مشخص شد که زمین مالک داشته است و درگیر دادگاه شدند این موضوع سه سال کار را عقب انداخت. مسوول اتحادیه تراشکاران و ریخته گران بیرجند خواستار شفاف سازی نقش شهرداری در خصوص انتقال صنوف آلاینده شد و افزود افرادی که برای پروانه ساختمانی به شهرداری مراجعه میکنند، میگویند این مکان جزء محدوده شهری نیست و خدماتی هم نمیدهند!! پس مردم پولی که برای پروانه شهری میدهند به چه دلیل می باشد؟ مشخص شود که شهرداری در قبال دریافت این مبالغ چه خدماتی برای مردم ارائه خواهد داد؟! یوسفی تاکید کرد: اگر این بخش جزو محدوده خدماتی شهرداری نیست بهتر بود به دهیاری واگذار میشد تا هزینههای صنوف برای پروانه هم کمتر میشد و درگیر مجری ذیصلاح نمیشدند. وی عنوان کرد: در بحث نظام مهندسی وجود مجری ذیصلاح الزام شده است که این امر نیز پروسه را طولانی و باری را بر دوش اصناف گذاشته است.
رضا اردونی- نماینده اداره کل صنعت، معدن و تجارت هم گفت: مسائل مختلفی همانند مسائل حقوقی، عدم حمایتهای دولتی از شرکت تعاونی صنوف آلاینده و … طی سالیان گذشته بوده که سبب عقب افتادگی در اجرای این پروژه شده است. اردونی افزود: بحث صنوف آلاینده مخصوص بیرجند نیست بلکه برای همه شهرستانها مطرح است، این مهم یک معضل استانی است و بیشترین مشکلات به مردم بر میگردد که انتقال صنوف باعث بهبود مبلمان شهری و آسایش مردم را به دنبال دارد. وی بیان کرد: هزار و 800 تا 2 هزار صنف را در سایت صنوف آلاینده ساماندهی کردن کار طاقت فرسایی است در نتیجه نیاز است جلسه کارگروه در سطح معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری تشکیل شود و فرمانداران مکلف به تعیین تکلیف این پروژه شوند. نماینده صمت عنوان کرد: در قانون، شهرداریها به عنوان تعین تکلیف صنوف آلاینده مشخص شدهاند و اینکه در بیرجند یک شرکت متولی این امور شده ،نیاز است دستگاههای متولی در کنار این شرکت باشند. وی تصریح کرد: کارگروه انتقال صنوف آلاینده در حوزه معاونت عمرانی استانداری تشکیل و دستگاهها به اجرای مصوبات و وظایف محول شده ملزم شوند.
علیرضا توانا، معاون شهرسازی شهرداری بیرجند هم گفت: از بیستم فروردین تاکنون این جلسه چهارم است که این موضوعات را مطرح میکنیم. توانا افزود: موضوعات تعیین تکلیف شده و دستگاههای خدماترسان نسبت به تامین آب و برق اقدام کردهاند و شرکت برق در این زمینه 38 میلیارد هزینه کرده و برای 989 نفر هم پروانه صادر شده است. معاون شهرسازی شهرداری بیرجند تصریح کرد: نسبت به ساخت و ساز انجام شده خدمات ارائه میشود. توانا ادامه داد: در خصوص جاده دسترسی 30 میلیارد تومان فقط هزینه اجرای طرح است که جای نگرانی در این خصوص نیست و بعد از آغاز ساخت و ساز توسط اصناف، پیگیری زیرساختها نیز انجام میشود.
مرتضی یزدان شناس، عضو شورای اسلامی شهر بیرجند هم گفت: این جلسات مکرر تشکیل شده اما به خروجی مطلوبی نرسیده است. یزدان شناس افزود: در اوایل سال 85 اتاق اصناف این مشکلات را به خوبی درک کرده بود چون از نقاط مختلف شهر گلایههایی مطرح میشد لذا 900 هکتار زمین برای صنوف آلاینده، سردخانه، انبار، دستگاههای خدمات رسان، حتی پارک جنگلی و … به مساحت 200 هکتار درخواست کردیم که در آن زمان وزارت راه و شهرسازی با این طرح موافقت نکرد در حالیکه زمین آماده بود و منابع طبیعی نیز جهت واگذاری اراضی ورودی شهر از سمت مشهد، جهت این طرح اعلام آمادگی کرده بود. عضو شورای اسلامی شهر بیرجند اظهار داشت: بعد از مدتی در سال 87 حدود 55 هکتار زمین واگذار شد، شهرداری وقت متولی این طرح را قبول نکرد در نهایت تفاهم نامه ای تنظیم و مقررشد قیمت زمین بدون محاسبه ارزش افزوده تعیین و به اصناف واگذار شود که با این مهم موافقت شد. وی ادامه داد: از سال 88 این طرح آغاز شد و از آنجایی که اتاق اصناف به تنهایی نمیتواند در فعالیتهای اقتصادی ورود کند، یک شرکت تعاونی تشکیل و براساس اعلام محیط زیست، هشت صنوف به عنوان صنوف آلاینده شناسایی شدند. یزدانشناس تصریح کرد: مشاور انتخاب و طرح تهیه شد که دو تا سه سال طول کشید تا کارگروه این طرح را تأیید نماید. عملیات ساخت و ساز از سال 93 شروع و مدیرعاملی انتخاب شد. وی عنوان کرد: در حین اجرای کار، آقای وحدتی فر شهردار وقت با اجرای طرح مخالفت کرد و با ورود مدعیان زمین و شکایت شهرداری مشکلات آغاز شد. حدود 13 هکتار زمین که اکنون سند دارد شهرداری مدعی و شکایت نمود که پیرو آن راه و شهرسازی موظف شد زمینی را در اختیار شهرداری قرار دهد که این مهم انجام نشد در نتیجه مدیریت طرح از دسترس اتاق اصناف و صنوف خارج شد و معارضین جدید ورود کردند. یزدان شناس افزود: آن زمان راه و شهرسازی 55 هکتار زمین با سند به اصناف واگذار کرد اما از حق خود دفاع نکرد و معارضین جدید ورود کردند که طولانی شدن این مسائل صنوف و اتحادیه را در گیر مسأله کرد. عضو شورای اسلامی شهر بیرجند اظهار داشت: در شورای چهارم مطرح شد محیط قبرستان است اما شهرداری مدعی 13 هکتار زمین شد، در شورای چهارم و پنجم کاربری زمینها در کمیسیون ماده پنجم کارگاهی شده بود و قرار بود شهرداری و شورا کمک کنند زمینها به اصناف واگذار شود اما در شورای پنجم به دلیل اختلاف بین اعضا این مهم انجام نشد و در شورای ششم شهر بیرجند شهردار و اعضای شورا روی این مساله اتفاق نظر داشتند و مصوبات خوبی برای اجرای طرح داده شد، اختلاف نظرهای شورای پنجم منجر به ابطلال مزایده شده بود اما در شورای ششم شهردار ماشین آلات شهرداری را در اختیار اتحادیه صنوف آلاینده قرار داد تا در حوزه زیرساختها کمک شود.
علیرضا رزم، مدیر تعاون اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان هم گفت: وجود صنوف آلاینده داخل شهر، باعث نگرانیهایی در حوزه اجتماعی میشود، در این خصوص جلسات متعددی نیز برگزار شده اما نتیجه نداشته است. علیرضا رزم افزود: با توجه به بررسیهای انجام شده بخشی از مشکلات مربوط به دستگاههای اجرایی، بخشی اصناف و بخشی اتحادیه مربوطه یا شرکت تعاونی است که وظایف شرکت مربوطه باید به اعضا تبیین شود.
سید مهدی رونقی، نماینده دفتر فنی استانداری خراسان جنوبی در خصوص صنوف آلاینده گفت ماهیت تمام طرحهای عمرانی همین است و زیرساخت ها به صورت تدریجی تامین میشود و دستگاه های مربوطه نیز جهت تأمین اعتبار پیگیری می کنند. وی اظهار داشت: سایت صنوف آلاینده در حال حاضر در وضعیت مطلوبی قرار گرفته چون زیرساختها تامین شده یا در حال تکمیل شدن است. رونقی عنوان کرد: شورای اسلامی شهر پای کار آمده و تخفیفهایی برای اصناف اعمال شده است اینها مطلبی نیست که مانع از استقرار واحدها در سایت شوند. وی با بیان اینکه تأمین 30 میلیارد تومان پول در شرایط امروز کشور کار سادهای نیست یادآور شد: تاکنون 72 درصد صنوف پروانه ساختمانی دریافت کردهاند و درخواست داریم 28 درصد دیگرکه هیچ اقدامی انجام ندادهاند نیز اقدام نمایند. نماینده دفتر فنی استانداری خراسان جنوبی گفت: واحد کارگاهی متفاوت از آپارتمان است بنابراین هزینههای تزئینات داخلی و … که هزینه تمام شده را افزایش می هد را شامل نمی شود لذا نباید هزینه ساخت و ساز این واحدها را با آپارتمان مقایسه نمود. وی افزود: صنوف باید ملزم به اخذ پروانه شوند و افرادی که پروانه دریافت کردهاند نیز ساخت و ساز را آغاز کنند، اکنون زمان آن است که اعلام شود در بازه زمانی تعریف شده، واحد احداث شود در غیر اینصورت واحد داخل شهر پلمب خواهد شود. رونقی بیان کرد: قرار است کاری برای شهر انجام شود که همه در اجرای آن موظف هستند، شهرداری به لحاظ قانونی امکان ورود را دارد و باید انجام وظیفه کند. وی اظهار داشت: سایت 5/1 کیلومتر از پل پیامبر اعظم (ص) فاصله دارد که امیدوارم با پیگیری شرکت تعاونی صنوف آلاینده پروژه هر چه زودتر به بهرهبرداری برسد و صنوف آلاینده منتقل شوند.
احتشام همچنین با بیان اینکه فروشگاههای زنجیره ای روش نوینی در بخش توزیع کالا است که محاسن زیادی دارد عنوان کرد: فروشگاههای زنجیره ای استان باید با تولیدکنندگان داخلی بیشتر همکاری کنند و گردش مالی این فروشگاه ها در بانک های استان باشد تا منابع مالی استان افزایش یابد. رییس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی بیرجند با بیان اینکه نتوانستهایم محصولات استراتژیک استان را وارد زنجیره ارزش فروشگاههای زنجیرهای کنیم افزود: با ورود این محصول به فروشگاههای زنجیرهای میتوان به کشاورزی که در این شرایط حساس کشاورزی انجام می دهد کمک شود تا از ارزش افزوده محصول سود ببرد وی تاکید کرد: در حالی که کشورهای دیگر از طرح فروشگاههای زنجیرهای در جهت تکمیل زنجیره توزیع و حمایت از صنایع و تولیدات خود بهره برده اند، فروشگاههای زنجیرهای داخل کشور در راستای این اهداف حرکت نمیکنند یا آنقدر تخفیفات آنها زیاد است که برای واحد تولیدی به صرفه نیست محصول تولیدی را وارد این فروشگاهها کند. وی ادامه داد: انتظار داریم فروشگاههای زنجیرهای این مسائل را مورد توجه قرار داده و با اصلاح فرایند، زمینه را برای ورود محصولات تولیدی استان از جمله محصولات استراتژیک فراهم کنند. احتشام تاکید کرد: در این زمینه باید نگاه عدالت محور شکل بگیرد تا تولیدکنندگان نیز با انگیزه قادر به ورود محصولات به فروشگاههای زنجیره و استفاده از این زنجیره ارزش باشند
استاندار با اشاره به روند اجرای طرح مردمی سازی توزیع عادلانه یارانه ها،متذکر شد: درخصوص اجرای طرح، طبق دستور العمل ها، تکالیف همه حوزه ها مشخص است و طی ارتباط دستگاه ها با سازمان ها و وزارتخانه ها، کار پیش می رود. قناعت ادامه داد: بخش اصلی کار، اطلاع رسانی درخصوص چرایی و علت اجرای طرح است که وظیفه ای سنگین و به عهده همه ماست. وی تأکید کرد: در این زمینه، بخش خصوصی به جهت جذابیتی که دارد، تلاش موفقیت آمیزتر از حوزه دولتی خواهد داشت. به گفته وی؛ تغییرات همواره با واکنش هایی همراه است که کاملاً طبیعی می باشد ولی این تکلیف همه ماست که با روشنگری نگذاریم این مقاومت ها از حالت متعارف خارج نشده و هدایت گردند. استاندار به اقدامات انجام شده در راستای اجرای طرح مردمی سازی توزیع عادلانه یارانه ها در استان گفت و خاطرنشان کرد: در حال حاضر از چهار قلم کالای مورد هدف در این طرح، سه قلم شامل مرغ، تخم مرغ و لبنیات در استان تولید می شود و مازاد نیاز ما به دیگر مناطق ارسال می گردد. قناعت افزود: در بحث روغن باید نیازمان را از دیگر استان ها تأمین کنیم که با مذاکرات و پیگیری هایی که شده، روغن هم به میزان نیاز تأمین می شود. وی تأکید کرد: طی چند روز آینده، شرایط کاملاً عادی می شوداستاندار با ذکر این نکته که از لحاظ تأمین مایحتاج عمومی و اقلام اساسی آرامش داریم اما از نظر روانی مردم آرامش ندارند، گفت: در زمینه اجرای امورات مختلف، سیاستگذاری با دولت است و بخش خصوصی، مجری کار می باشد، لذا انتظار این است که با همراهی بخش خصوصی، این مهم به خوبی به نتیجه برسد.
اشرفی ادامه داد: در بحث راه اندازی این فروشگاه ها، لازم است مواردی مثل شاخص جمعیت مدنظر باشد تا اصناف خرد از فعالیت آنها متضرر نگردند.وی تأکید کرد: باید از ظرفیت حضور فروشگاه های زنجیره ای در راستای انتفاع اصناف استفاده کنیم.به گفته وی؛ سهیم بودن استان در انتخاب مدیران، برخورد با تخلفات آنها در داخل استان، انتقال منابع مالی فروشگاه ها به مرکز استان و شهرستان های محل فعالیت و… از جمله مواردی است که در مدل بومی سازی فعالیت فروشگاه های زنجیره ای باید مدنظر قرار گیرد. ضرورت بازندگی در نحوه ایجاد و تاسیس شعبات متعدد فروشگاههای زنجیره ای و نحوه نرخگذاری و تخفیفات این فروشگاهها از جمله دستور کارهای سی و چهارمین نشست شورای گفت وگوی بخش خصوصی و دولتی بود که مقرر شد بسته پیشنهادی از انتظارات استان در خصوص فعالیت این فروشگاهها تهیه شود تا استاندار خراسان جنوبی و رییس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی بیرجند متناسب با آن بسته رایزنی ها و گفت و گوهایی را در مرکز پیگیری کنند و از فعالیت فروشگاههای زنجیره ای متناسب با منافع استان استفاده شود.
رئیس اتاق اصناف استان در ادامه به پیگیری موضوع مطروحه از طریق مکاتبه با دادستانی و همچنین طرح موضوع در محضر نماینده محترم ولی فقیه اشاره نمود و افزود امید داریم درج قیمت تولیدکننده و مصرفکننده بر روی کالاها تاثیرگذار باشد و تا حدودی بتواند جلوی عوام فریبیهای برخی از این فروشگاهها را بگیرد تا مانند گذشته شاهد راهاندازی قارچگونه این فروشگاهها نباشیم. وی در ادامه بر ضرورت توجه به امر خروج منابع و عدم انتقاع استان از درآمدهای مالیاتی این فروشگاهها تأکید نمود.
رئیس اداره اصناف سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان جنوبی بیان کرد: استعلام اماکن و نیروی انتظامی نیز به صورت متمرکز است اما آیا استعلام نیروی انتظامی برای یک واحد واقعا انجام میشود؟ حتی برای یک آژانس تلفنی یا تعمیرگاه اماکن مواردی را مدنظر قرار میدهد و بعضاً به دلایل ترافیکی پاسخ مثبت داده نمیشود در حالیکه این فروشگاهها در مکانی راهاندازی میشوند که مشکلات ترافیکی جدی داریم. وی در خصوص اختیارات کمیسیون نظارت تصریح نمود: این کمیسیونها در حوزه فعالیت شهرستان می توانند ورود کرده و مصوبه داشته باشند اما مجوز این فروشگاهها توسط اتحادیه کشوری صادر می شود بنابراین نمیتوانیم در جهت ساماندهی این موارد اعمال نظر داشته باشیم.
نماینده دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری تاکید کرد: رشد و تعدد بیشمار فروشگاههای زنجیرهای در استان آفتی است برای اشتغالهای خُرد است و تا زمانیکه مبنایی مقابله نشود به نتیجه نمیرسیم .